Miasto powiatowe w województwie śląskim, na Płaskowyżu Rybnickim, nad Leśnicą (prawy dopływ Olzy), w ROW. 49 tysięcy mieszkańców (2006).
Ośrodek różnorodnego przemysłu w Wodzisławskiej Strefie Aktywności Gospodarczej (utworzona w celu złagodzenia skutków restrukturyzacji górnictwa węglowego); dominująca rola tego sektora wydobywczego została utracona w latach 90. XX w. zarówno w wyniku likwidacji części potencjału produkcyjnego, jak i wskutek wyłączenia dzielnic Rydułtowy i Radlin; przemysł spożywczy ("Agro" Wodzisław Śląski, młyn), metalowy (odlewnia), drzewny (tartak, fabryka mebli), materiałów budowlanych (cegielnie), obuwniczy; rozwinięte rzemiosło; węzeł drogowy (do Jastrzębia Zdroju, Żor, Raciborza) na szlaku (kolejowym i drogowym) z Rybnika do przejścia granicznego w Chałupkach i dalej do Ostrawy (Czechy); Wojewódzki Szpital Chorób Płuc; działają: Wodzisławski Miejski Ośrodek Kultury "Centrum", Muzeum Regionalne, galerie, Towarzystwo Miłośników Ziemi Wodzisławskiej; kluby sportowe, w tym MKS Odra Wodzisław (piłka nożna), Miejski Ośrodek Sportu i Rekreacji (kryta pływalnia, ośrodek jazdy konnej w Kokoszycach); członek Stowarzyszenia Gmin Dorzecza Górnej Odry (Euroregion Silesia); współpraca partnerska z: czeskim miastem Karwina, niemieckim Gladbeck, francuskim Sallumines, tureckim Alanya.
Historyczne Stare Miasto, od którego na północ ulokowało się Nowe Miasto, cechuje układ owalnicowy z centralnie położonym rynkiem otoczonym kamienicami podcieniowymi; między pozostałymi dzielnicami rozciągają się duże powierzchnie użytków rolnych, terenów kolejowych i przemysłowych, w tym nieużytków kopalnianych (hałdy, zapadliska); zabudowa różnorodna - współczesne dzielnice domków jednorodzinnych i osiedla bloków mieszkalnych (np. XXX-lecia, Dąbrówki i Piasta); we wschodniej części Wodzisławia Śląskiego duży park z ośrodkiem wypoczynkowym Balaton.
Ślady osadnictwa od neolitu; wczesnośredniowieczny gród obronny na szlaku handlowym z Czech na Śląsk; spalony 1241 przez Tatarów; miasto założone 1257 pod nazwą Włodzisław (od XVII w. Wodzisław, forma zgermanizowana Loslau); należał do Piastów śląskich; od 1327 pod zwierzchnictwem Czech, 1336 nadany książętom opawskim, od 1521 w rękach księcia opolskiego Jana; 1532-1860 stolica państewka stanowego; od 1526 w monarchii Habsburgów, XV-XV1I1 w. mary ośrodek rzemieślniczy i handlu rybami; od 1742 w państwie pruskim, 1810-11 powstanie chłopskie pod dowództwem J. Bierna, stłumione przez wojsko; w XIX w, w okolicy rozwój górnictwa węglowego; udział mieszkańców w powstaniach śląskich 1919-21; od 1922 w Polsce. Podczas okupacji niemieckiej 1939-45 wcielony do III Rzeszy; 1942-45 działalność AK, 1945-46 WiN; 1945 zniszczony w ok. 80%, odbudowany. W1954-75 i od 1999 siedziba powiatu; do Wodzisławia Śląskiego włączono: 1973 Wilchwy, 1975 Radlin (wyłączony 1997), Pszów (wyłączony 1994) i Rydułtowy (wyłączone 1992).
Zabytki:
Garb Wodzisławski (część Niecki Nidziańskiej). Obszar o charakterystycznej rozciągłości z południowego wschodu na północny zachód, stosunkowo płaski, z kulminacjami przekraczającymi 320 m n.p.m., w dużej części pokryty lessami. Użytkowanie rolnicze z powierzchniami leśnymi i ciekawymi stanowiskami objętymi ochroną. Dostrzegalna antropopresja osadnicza.
| Powierzchnia miasta | 49,5 km2 (4 951 ha) |
| Aktualna liczba mieszkańców (liczba ludności) | 49 319 |
| Liczba urodzeń w 2006 roku | 461 |
| Liczba zgonów w 2006 roku | 442 |
| Ilość osób, które zameldowały się do miasta w roku 2006 | 593 |
| Ilość osób, które wymeldowały się z miasta w roku 2006 | 689 |
| Ilość osób, które pracują | 8 712 |
| Bezrobocie: liczba bezrobotnych mieszkańców | 2 369 |
| Ilość książek w miejskich bibliotekach | 239 929 sztuk |
| Nowopowstałe mieszkania w 2006 roku | 53 (o średniej powierzchni 161,5 m2) |
| Nowe budynki oddane do użytku w 2006 roku | 97 |
| Ilość firm, instutycji i przedsiębiorstw (podmiotów gospodarczych) działających na terenie miasta | 3 817 |
| Dochody miasta (gminy) | 88 824 756,02 zł |
| Wydatki miasta (gminy) | 90 867 700,79 zł |
| Średnia pensja w powiecie wodzisławskim | 1 974,66 zł (co stanowi 74,9% średniej krajowej) |
| Ilość samochodów osobowych w powiecie wodzisławskim | 48 137 |
| Ilość ofiar śmiertelnych w wypadkach drogowych na 100 tysięcy mieszkańców | 9,1 |